Kapıdağ yarımadası haritasına göre pomak yerleşimi:
Kırmızı renk : 1924 mübadelesi ile iskan edilmiş Selanik -Karacaovalı Pomakların yaşadığı köyler
***
Mor renk : 1924 mübadelesi ile iskan edilmiş Selanik – Kavalalı Pomakların yaşadığı köyler
***
Ocaklar
-----------
1924 ten önce Rumların yaşadığı köy Gonia adıyla bilinir. Erdekli yerli Manavlar Gonia ismini Türkçeleştirip ‘Konya’ olarak telaffuz etmişlerdir. Ayrıca Osmanlı kayıtlarında da ‘Konya’ olarak geçmektedir.
1924 Lozan mübadelesiyle Selanik/Karacaova (karacaabat) kazasına bağlı Tresino, Prebodişta, Strupino ve Kapinya köylerinden gelen Pomaklar Ocaklar nufusunun büyük çoğunluğunu oluşturur.
Yaşlılar ve bazı orta yaşlılar hala kendi aralarında Pomakça konuşmaya devam ederler.
Son yıllarda Pomak dili ve kültürü, biraz da turizmin etkisiyle yok olma sürecine girmiştir.
Beldenin Pomak yemekleri meşhurdur. Sütlü börek,urus i mesu(kapama), şişerka, tikvinik, pitilitsa, zelnuk böreği, kulaçina.
***
Narlı
-------
1924 mübadelesinden önce köyün nüfusu Rumlardan oluşur.
Köyün Rumca adı Roda’dır (Ρόδα).
Halk arasında Rutya olarak bilinir.
Mübadeleden sonra Rum nüfus Yunanistan’ın Halkidiki yarımadasında Nea Roda (Yeni Roda) adlı yerleşimi kurmuştur.
1924 Lozan mübadelesiyle köye Selanik iline bağlı Karacaova (Karacaabad) nahiyesinin Tresino ve Prebodişta köylerinden gelen Pomaklar ve Romanlar ile yine mübadeleyle gelen Giritli göçmenler köyün nüfusunu oluşturur.
***
İlhanköy
------------
Köyün eski adı “Herek” veya ‘Haraki’dir.
Rumlardan kalma bir köydür.1924 Lozan Mübadelesiyle Selanik’e bağlı Karacaova nahiyesinin özellikle Prebodişte köyünden ve diğer köylerinden Pomaklar ve Girit adasından muhacirler yerleştirilmiştir.
***
Doğanlar
------------
Balıkesir’in Erdek ilçesine bağlı bir yerleşimdir.
Köyün eski adı “Dragonda”dır.
Eskiden Rumların yaşadığı köy şuanki köyün olduğu deniz kıyısında değil koyun iç kısımlarında dağın eteğinde yer almaktadır.
Genelikle “Pomak” ağırlıklı olan köy halkının başlıca geçim kaynağı kırmızı soğan ve balıkçılıktır.
Köyün nüfusunu 1924 Lozan mübadelesiyle Selanik’in Karacaova bölgesinin Tresino ve Bizovo köyünden gelen Pomaklar oluşturur.
***
Turan köy
--------------
Köyün eski adı Rumların yasadığı donemde Fatia’dır.
Ön kısmındaki körfeze de Fatia körfezi denmektedir.
Rumlar mubadele sonrası köyu terketmişlerdir.
Mübadeleyle Selanik-Karacaova’nın Tresino köyünden gelen Pomaklarla,1927 de Bosna-Bihaç’tan gelen Boşnak muhacirler köyün nüfusunu oluştururlar.
Selanik-Karacaova’dan gelen Pomakların yoğunlukta olduğu ve yaşlıların hala Pomakça konustuğu güzel bir köydür.
Ayrıca Sinop ilinden göç eden Karadenizliler de bulunmaktadır. İç içe güzel bir birliktelik geçirmektedirler.
Pomaklar sütlü börek,zelnuk böreği,urus i mesu(kapama) ve şişerka gibi geleneksel yemeklerini hala yapmaktadırlar.
***
Ballıpınar
--------------
Ballıpınar (Kocaburgaz), Balıkesir ilinin Erdek ilçesine bağlı bir köyüdür.
1924 Lozan Mübadele Antlaşması ile Rumeli Selanik Sancağı,Drama Livası,Kavala Kazası,Kokala Köyünden gelmişlerdir.
Şu anda bu köyden gelenler Erdek ilçesi Yukarıyapıcı,Belkıs ve Düzler’de yaşamaktadırlar. Köyün tamamı Pomak halkından oluşmaktadır.
Günümüzde Pomak dilini ortalama olarak,köyün %60 ı halen bilmekte ve konuşmaktadır.
***
Yukarıyapıcı
------------------
Köyde yaşayanların tamamı Pomak halkından oluşmaktadır.
1924 Lozan Mübadele Antlaşması ile Rumeli Selanik Sancağı,Drama Livası,Kavala Kazası,Kokala Köyünden gelmişlerdir.
***
Belkıs
---------
Köyün adı Kyzikos kraliçesi Belkıs’ ın isminden gelmektedir.1957 yılında Yukarıyapıcı köyünden gelen pomaklar tarafından kurulmuştur.Bu köyde aklınızın alamıyacağı kadar krallıklar imparatorluklar ve vikingler gibi ünlü savaşçıları da içinde bulundurmuş küçük ama görülmeye değer tarihi eserlerin bulunduğu ve bunları hala günümüze kadar saklamayı başaran bir köydür.
1924 Lozan Mübadele Antlaşması ile Rumeli Selanik Sancağı,Drama Livası,Kavala Kazası,Kokala Köyünden gelen Pomaklar köyün nüfusunu oluşturur.
***
Düzler
---------
Erdek ilçesine bağlı bir mahalle olup ,halkının tamamı Selanik- Kavala’ya bağlı Kokala köyünden mübadele edilmiş Pomaklar oluşturur.
_________________________________________
***
Yararlanılan Kaynak .
Erdek-Ocaklar beldesi web sayfası.
Bu konuda bu e-posta adresimize soru-bilgi atabilirsiniz: ocaklarbeldesi@gmail.com
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder